Η χειρουργική αντιμετώπιση των παθήσεων του ήπατος απαιτεί άριστη γνώση της ανατομίας της περιοχής, εξειδικευμένη τεχνική και ευχέρεια στην εναλλαγή μεταξύ κλασικών χειρουργικών μεθόδων και χρήσης σύγχρονων τεχνολογικών επιτευγμάτων. Αυτό το ζωτικής σημασίας όργανο του ανθρώπινου σώματος βρίθει τόσο καλοήθων, όσο και κακοήθων παθήσεων.

Πρωτοπαθή νεοπλάσματα: τo συχνότερο πρωτοπαθές νεόπλασμα του ήπατος είναι το ηπατοκυτταρικό καρκίνωμα. Βασικοί προδιαθεσικοί παράγοντες είναι η κίρρωση, κυρίως αλκοολικής αιτιολογίας και η χρόνια λοίμωξη με ηπατίτιδα Β ή C, ενώ στις μέρες μας η μη αλκοολική στεατοηπατίτιδα, κυρίως λόγω παχυσαρκίας, αποτελεί έναν ολοένα αυξανόμενο παράγοντα κινδύνου. Δεύτερο σε συχνότητα είναι το χολαγγειοκαρκίνωμα, νεόπλασμα το οποίο αναπτύσσεται είτε στα ενδοηπατικά είτε στα εξωηπατικά χοληφόρα, με κύριους προδιαθεσικούς παράγοντες χρόνιες φλεγμονώδεις διαταραχές του ήπατος και των χολαγγείων.

Δευτεροπαθή νεοπλάσματα: το ήπαρ αποτελεί μια από τις συχνότερες εντοπίσεις μεταστάσεων από άλλα νεοπλάσματα. Διακρίνονται σε σύγχρονες, οι οποίες εμφανίζονται ταυτόχρονα ή πολύ σύντομα μετά την εμφάνιση του εξωηπατικού νεοπλάσματος και μετάχρονες, οι οποίες παρουσιάζονται σε μεγάλο χρονικό διάστημα μετά την αρχική αντιμετώπιση του πρωτοπαθούς όγκου. Η συχνότερη κακοήθεια που μεθίσταται στο ήπαρ είναι του παχέος εντέρου, ακολουθούμενο από άλλες κακοήθειες όπως του μαστού, του παγκρέατος ή τα νευροενδοκρινή νεοπλάσματα.

Καλοήθεις παθήσεις: Στο ήπαρ απαντώνται πολλαπλές αλλοιώσεις, κακοήθους, καλοήθους ή αβέβαιου νεοπλασματικού δυναμικού. Κάποιες από τις πιο συχνές είναι οι κύστεις ήπατος, οι οποίες μπορεί να είναι απλές ή παρασιτικές (εχινόκοκκος), το αιμαγγείωμα και αλλοιώσεις όπως η εστιακή οζώδης υπερπλασία και το ηπατικό αδένωμα.

Αντιμετώπιση: η αντιμετώπιση των παθήσεων του ήπατος, ιδιαίτερα των κακοήθων νεοπλασμάτων, απαιτεί την συνεργασία διαφόρων ειδικοτήτων, στο πλαίσιο ογκολογικού συμβουλίου. Σκοπός είναι η βέλτιστη αλληλουχία θεραπευτικών μέσων, ιδιαίτερα στην περίπτωση των ηπατικών μεταστάσεων, η επαρκής ογκολογική αντιμετώπιση και η εκτίμηση των ηπατικών εφεδρειών. Αντίστοιχα, οι καλοήθεις παθήσεις αντιμετωπίζονται ανάλογα με το μέγεθος, την εντόπιση και την παρουσία συμπτωμάτων. Οι χειρουργικές επεμβάσεις που χρησιμοποιούνται είναι οι μεταστασεκτομές, οι άτυπες ηπατεκτομές και οι τυπικές ηπατεκτομές, που αφορούν εκτομή συγκεκριμένων τμημάτων ή λοβών του ήπατος. Τέλος, αναφορικά με τις απλές κύστεις ήπατος, οι οποίες προκαλούν συμπτώματα, η λαπαροσκοπική απαοστέγαση της κύστης αποτελεί την χειρουργική μέθοδο εκλογής.